Zniewolony. 12 Years a Slave – Solomon Northup

Wszędzie mowa o filmie, ja pozwolę sobie napisać o książce.

Solomon Northup w surowości stylu oraz dziennikarskiej dbałości o szczegóły przypomina Wiktora Hugo i Ernesta Hemingwaya, w skrupulatności opisu – Marka Twaina. Starannie oddziela opinie od faktów, emocje od obserwacji, doskonale zdając sobie sprawę, że opowiadana przez niego historia żadnych ozdobników ani koloryzacji nie potrzebuje.

Warto pamiętać, że Northup do opisania swych losów usiadł bezpośrednio po uwolnieniu, wraz z narastaniem objętości tekstu sprawdzając źródła, weryfikując zapamiętane nazwiska, słowa i zdarzenia. Najmniejszą dozę wątpliwości co do roli lub motywacji każdej z opisywanych osób podkreśla, nie tylko sygnalizuje lub pomija – cecha, która we współczesnej literaturze faktu zdaje się zanikać.

Książka stanowi właściwie zespół mgnień i obrazów – ludzi dobrych, ludzi złych, ludzi nijakich, ale wszystkich skażonych niewolnictwem. Trudno powiedzieć, na ile efekt ten był zaplanowany przez autora, ale w kolejnych odsłonach historii wyraźnie widać, jak władza absolutna nad drugim człowiekiem traktowanym jak rzecz, władza absolutna we własnych oczach, jak i oczach świata, psuje coś od środka, powoduje ciągłe szamotanie się między tym, co jest, a tym, co chyba być powinno. Charakterystyczne jest, że w pamiętnikach Northupa powraca wątek religijny, przy czym religijność ta jest wykrzywiona, wybiórcza ze strony posiadaczy niewolników.

Godna polecenia lektura, przywołująca blisko dwieście lat później odpryski tamtych czasów i przypominająca, dlaczego powinno nas cieszyć, że są już historią – oraz skłaniająca do refleksji, czy faktycznie są, czy też może ówczesne zmrużenie oczu nad nieludzkim traktowaniem nie przyjęło obecnie tylko innej formy.

Książka do kupienia:

Publio – wersja polska

***

Everybody talks about the movie, so I will write about the book.

In Solomon Northup’s prose we can sense journalistic style and attention to detail reminding us of Victor Hugo and Ernest Hemingway. His meticulous descriptions are similar to those by Mark Twain . Author carefully separates opinions from facts , emotions from the observations. He seems to be well aware that his story needs no frills or coloring.

It is neccesary to keep in mind that Northup started to write down his story immediately after release. Along with the buildin up of the book he was checking the text , verifying memorized names, words and events . The smallest dose of doubt, concerning the role or the motivation of each of described characters, is emphasized. This attention to detail and separating personal view from the written story is a trait disappearing from the modern journalism.

The book is actually built on moments and images – good people, bad people, grey people, but all of them contaminated with slavery. It is difficult to say to what extent this effect was planned by the author, but in the subsequent scenes of history it is clearly shown how absolute power over another human, treated like a thing – absolute power in the eyes of the owner as well as in the eyes of the world – spoils something from the inside. It causes continuous struggle in the soul – struggle between what exists, and what I deep inside feel should exist. It is characteristic that in the Northup’s memoirs there is a returning theme of religion, but religion is distorted and selective.

Recommendable reading. It recalls – almost two hundred years later –  the chippings of time that passed, reminds why we should rejoice that what Northup is describing became history a long time ago. But it is also thought-provoking, since it poses a question, whether the slavery understood as treating other people like objects is really gone, or is it just hidden in another form, spoiling souls as it used to all these years ago. 

Get a copy:

Amazon - English version

About these ads

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s